CОВЕТ
НОВОИЛЬМОВСКОГО СЕЛЬСКОГО ПОСЕЛЕНИЯ ДРОЖЖАНОВСКОГО
МУНИЦИПАЛЬНОГО РАЙОНА
РЕСПУБЛИКИ ТАТАРСТАН	
	ТАТАРСТАН РЕСПУБЛИКАСЫ
 ЧҮПРӘЛЕ
МУНИЦИПАЛЬ РАЙОНЫ
ЯҢА ӘЛМӘЛЕ АВЫЛ ҖИРЛЕГЕ СОВЕТЫ	

РЕШЕНИЕ                                           КАРАР
Яңа Элмэле авылы
    
     30 июнь 2021 ел                                                     № 10/1                                        
                                                      
Татарстан Республикасы Чүпрәле муниципаль районы Яңа Элмәле авыл җирлегендә гавами тыңлауларын (җәмәгать фикер алышуларын) оештыру һәм үткәрү тәртибе турындагы нигезләмәне раслау хакында

    Татарстан Республикасы Чүпрәле муниципаль районы Яңа Элмәле авыл җирлегендә яшәүчеләр катнашында җирле әһәмияттәге мәсьәләләр буенча муниципаль хокукый актлар проектлары буенча фикер алышу, кеше хокукларын саклау өчен, "Россия Федерациясендә җирле үзидарә оештыруның гомуми принциплары турында" 2003 елның 6 октябрендәге 131-ФЗ номерлы Федераль закон, Россия Федерациясе Шәһәр төзелеше кодексы, Татарстан Республикасы Чүпрәле муниципаль районы Яңа Элмәле авыл җирлеге Уставы нигезендә Татарстан Республикасы Чүпрәле муниципаль районы Яңа Элмәле  авыл җирлеге Советы КАРАР ИТТЕ.

      1. Татарстан Республикасы Чүпрәле муниципаль районы Яңа Элмәле  авыл җирлегендә гавами тыңлауларны (җәмәгать фикер алышуларын) оештыру һәм үткәрү тәртибе турындагы нигезләмәне расларга. 
    2. Татарстан Республикасы Чүпрәле муниципаль районы Яңа Элмәле  авыл җирлеге территориясендә гавами тыңлаулар оештыру һәм үткәрү турында гы Татарстан Республикасы Чүпрәле муниципаль районы Яңа Элмәле авыл җирлеге Советының 2012 елның 16 апрельдәге 16/3 номерлы карары белән расланган нигезләмәнең үз көчен югалткан дип  танырга. 
     3. Әлеге карарны авыл җирлеге территориясендә урнашкан махсус мәгълүмат стендларында халыкка җиткерергә, Яңа Элмәле авыл җирлегенең рәсми сайтында һәм Татарстан Республикасының хокукый мәгълүмат рәсми порталында урнаштырырга  (pravo.tatarstan.ru).

3. Әлеге карар рәсми басылып чыккан көненнән үз көченә керә дип билгеләргә.

Татарстан Республикасы 
Чүпрәле муниципаль районы 
Яңа Элмәле авыл җирлеге башлыгы					       Р.Н. Дружков

Татарстан Республикасы Чүпрәле муниципаль районы Яңа Элмәле  авыл җирлеге Советы 10/1 30.06.2021 ел карары  белән расланган

Татарстан Республикасы Чүпрәле муниципаль районы Яңа Элмәле  авыл җирлегендә гавами тыңлауларны (җәмәгать фикер алышуларын) оештыру һәм үткәрү тәртибе турындагы Нигезләмә

Әлеге нигезләмә Татарстан Республикасы Чүпрәле муниципаль районы Яңа Элмәле  авыл җирлегендә (алга таба - нигезләмә) гавами тыңлауларны (җәмәгать фикер алышуларын) оештыру һәм уздыру тәртибен Россия Федерациясе Конституциясе, Россия Федерациясе Шәһәр төзелеше кодексы, «Россия Федерациясендә җирле үзидарә оештыруның гомуми принциплары турында» 2003 елның 6 октябрендәге 131-ФЗ номерлы Федераль закон һәм Татарстан Республикасы Чүпрәле муниципаль районы  Яңа Элмәле авыл җирлеге Уставы нигезендә эшләнде.
 Бүлек 1. ГОМУМИ НИГЕЗЛӘМӘЛӘР 

 Статья 1. Төп төшенчәләр

Әлеге Нигезләмәдә түбәндәге төп төшенчәләр кулланыла: 
гавами тыңлаулар - Татарстан Республикасы Чүпрәле муниципаль районы Яңа Элмәле авыл җирлегендә яшәүчеләрнең җирле әһәмияттәге мәсьәләләр буенча муниципаль хокукый актлар проектларын гавами фикер алышу юлы белән җирле үзидарә органнары тарафыннан карарлар кабул итү процессында катнашу хокукларын гамәлгә ашыру формасы, шулай ук федераль законнарда, әлеге Нигезләмәдә беркетелгән мәсьәләләр буенча фикер алышу өчен;
инициатив төркем - ачык тыңлауларда катнашу хокукына ия Россия Федерациясе гражданнары яисә гражданнары төркеме;
җәмәгатьчелек вәкиле - физик зат, шул исәптән гавами тыңлауларда катнашучы карала торган мәсьәлә турында фикер алышуда катнашырга хокуклы юридик затлар, берләшмәләр вәкилләре. Җәмәгатьчелек вәкилләренә хезмәт вазыйфалары нигезендә җирле үзидарә яки дәүләт хакимияте органнарын тәкъдим итүче яисә алар эшчәнлегендә катнашучы, түләүле шартнамә нигезендә халык алдында тыңлауларга чыгарылган мәсьәләләр буенча карарлар кабул итүче затлар керми;
ачык тыңлауларда катнашучылар-җирле үзидарә органнары һәм аларның вәкилләре, җәмәгатьчелек вәкилләре, ачык тыңлаулар экспертлары, ачык тыңлауларны уздыру буенча оештыру комитеты әгъзалары;
гавами тыңлауларда катнашучылар-җирле үзидарә органнары һәм аларның вәкилләре, җәмәгатьчелек вәкилләре, әлеге Нигезләмәнең 6 статьясында билгеләнгән срокта гавами тыңлаулар мәсьәләләре буенча чыгыш ясау өчен оештыру комитетына үзләренең гаризаларын тапшырганнар;
оештыру комитеты - Татарстан Республикасы Чүпрәле муниципаль районы Яңа Элмәле  авыл җирлеге җирле үзидарә органнарының вазыйфаи затларыннан, Татарстан Республикасы Чүпрәле муниципаль районы Яңа Элмәле  авыл җирлеге Советы депутатларыннан, җәмәгатьчелек вәкилләреннән паритет башлангычларда тупланган гавами тыңлауларны әзерләү һәм үткәрү буенча оештыру гамәлләрен гамәлгә ашыручы коллегиаль орган;
иҗтимагый контроль максатларында иҗтимагый әһәмияткә ия мәсьәләләр, шулай ук җирле үзидарә органнары карарлары проектлары буенча фикер алышуда җирле үзидарә органнарының һәм оешмаларның вәкаләтле затлары, гражданнарның һәм иҗтимагый берләшмәләрнең мәнфәгатьләре тиешле карар белән кагыла торган вәкилләре катнашында җәмәгатьчелек фикер алышулары. 
   Гавами тыңлаулар эксперты-ачык тыңлаулар мәсьәләләре буенча махсус белемгә ия һәм бу статуста вәкаләтле орган тарафыннан билгеләнгән зат. Эксперт халык алдында тыңлаулар мәсьәләләре буенча тәкъдимнәр һәм тәкъдимнәрне язмача тапшыра һәм аларны аргументацияләү өчен фикер алышуларда катнаша.
           
 Статья 2.Гавами тыңлауларна үткәрү максатлары

Ачык тыңлаулар түбәндәге максатларда үткәрелә:
Татарстан Республикасы Чүпрәле муниципаль районы Яңа Элмәле авыл җирлегенең җирле әһәмияттәге мәсьәләләре буенча муниципаль хокукый актлар проектларын тикшерү;
гавами тыңлауларга чыгарыла торган мәсьәләләр буенча җәмәгатьчелек фикерен ачыклау һәм исәпкә алу;
Гавами тыңлаулар нәтиҗәләрен әзерләү, үткәрү һәм билгеләү экспертларның ачыклыгы, хәбәрдарлыгы, ихтыярлылыгы, бәйсезлеге принциплары нигезендә гамәлгә ашырыла.

 Статья 3. Гавами тыңлауларга чыгарыла торган сораулар

1. Ачык тыңлаулар җирле әһәмияттәге мәсьәләләр буенча үткәрелә. Халык тыңлауларының нәтиҗәсе җирле үзидарә органнары өчен тәкъдим итү характерына ия.
      2. Гавами тыңлауларга түбәндәге сораулар чыгарыла:
1) Татарстан Республикасы Чүпрәле муниципаль районы Яңа Элмәле авыл җирлеге Советы Уставына үзгәрешләр һәм өстәмәләр кертү турында карары проекты, шулай ук Уставны әлеге норматив хокукый актларга туры китерү максатларында, Уставка Россия Федерациясе Конституциясе, федераль законнар , конституция (устав) яисә Россия Федерациясе субъекты законнары нигезләмәләрен төгәл яңадан карау формасына үзгәрешләр кертү турында Татарстан Республикасы Чүпрәле муниципаль районы Яңа Элмәле авыл җирлеге Советы карары проекты, шулай ук уставка үзгәрешләр һәм өстәмәләр кертү турында Татарстан Республикасы Чүпрәле муниципаль районы Яңа Элмәле авыл җирлеге Советы карары проекты;
2) җирле бюджет проекты һәм аның үтәлеше турында хисап;
3) Татарстан Республикасы Чүпрәле муниципаль районы Яңа Элмәле авыл җирлегенең социаль-икътисадый үсеше стратегиясе проекты;
4) Татарстан Республикасы Чүпрәле муниципаль районы Яңа Элмәле авыл җирлеген үзгәртеп кору турындагы сораулар, "Россия Федерациясендә җирле үзидарә оештыруның гомуми принциплары турында" 2003 елның 6 октябрендәге 131-ФЗ номерлы Федераль законның 13 статьясы нигезендә Татарстан Республикасы Чүпрәле муниципаль районы Яңа Элмәле авыл җирлеген үзгәртеп кору өчен тавыш бирү юлы белән я җыеннарда белдерелгән муниципаль берәмлек халкының ризалыгын алу таләп ителә;
5) генераль план проекты, җирдән файдалану һәм төзелеш кагыйдәләре проекты, территорияне планлаштыру проекты, территорияләрне межалау проекты, территорияләрне төзекләндерү кагыйдәләре проекты, күрсәтелгән расланган документларның берсенә үзгәрешләр кертүне күздә тоткан проект, җир кишәрлеген яки капиталь төзелеш объектын шартлы рәвештә рөхсәт ителгән файдалануга рөхсәт бирү турындагы карар проекты, капиталь төзелеш объектларын рөхсәт ителгән төзелеш, реконструкцияләү, җир участокларын һәм капиталь төзелеш объектларын рөхсәт ителгән файдалануның бер төрен үзгәртү мәсьәләләре буенча карар проекты, җирдән файдалану һәм тйзелеш алып баруның расланган кагыйдәләре булмаганда рөхсәт бирү турында карар проекты.
3. Бер үк вакытта берничә мәсьәлә буенча гавами тыңлаулар үткәрү рөхсәт ителә, әгәр бу һәр мәсьәләне һәр яклап һәм тулы фикер алышуга комачауламаса.
4. Ачык тыңлауларны оештыру һәм уздыру, әгәр Россия Федерациясе законнарында башкача билгеләнмәгән булса, җирле бюджет акчалары исәбеннән финанслана.

 Статья 4. Гавами тыңлауларның инициаторлары  

Гавами тыңлаулар Татарстан Республикасы Чүпрәле муниципаль районы Яңа Элмәле авыл җирлеге Советы (алга таба - Совет), Татарстан Республикасы Чүпрәле муниципаль районы Яңа Элмәле авыл җирлеге башлыгы (алга таба - башлык) инициативасы буенча регламент нигезендә үткәрелә. Халык алдында тыңлаулар үткәрү буенча халык инициативасы Татарстан Республикасы Чүпрәле муниципаль районы территориясендә кимендә 15 кеше булган 18 яшькә җиткән һәм даими яшәүче гражданнар төркеменнән чыгып эш итәргә мөмкин.
Бүлек 2. ГАВАМИ ТЫҢЛАУЛАРЫН БИЛГЕЛӘҮ

Статья 5. Гавами тыңлауларны билгеләү

1.	Халык яисә совет инициативасы буенча үткәрелә торган гавами тыңлаулар Совет тарафыннан, ә контракт нигезендә үз вәкаләтләрен башкаручы Башкарма комитет башлыгы яисә җитәкчесе инициативасы белән - Башлык тарафыннан билгеләнә.
Ачык тыңлаулар Россия Федерациясе законнары белән җирле үзидарә органнары вәкаләтләренә кертелгән мәсьәләләр буенча үткәрелә.
2. Халык алдында тыңлаулар үткәрү турында халык инициативасын тәкъдим итү һәм инициативага ярдәм итү өчен кимендә 15 кешедән торган инициатив төркем төзелә.
2.1. Инициатив төркем Советка тәкъдим итә:
- Ачык тыңлаулар мәсьәләсен күрсәтеп, ачык тыңлаулар билгеләү һәм аларны уздыру зарурлыгын нигезләү турында гариза, № 1 кушымта нигезендә, гражданнарның инициатив төркеме вәкаләтле вәкиле тарафыннан имзаланган гариза; ;
- муниципаль хокукый акт проекты (аны ачык тыңлауларда карауга кертелгән очракта);
- муниципаль хокукый актны кабул итү кирәклегенең нигезләмәсен үз эченә алган аңлатма язуы, аның максатлары һәм төп нигезләмәләре (гавами тыңлауларда карауга кертелгән очракта);
- финанс-икътисадый нигезләү (гамәлгә ашыру өстәмә матди һәм башка чыгымнар таләп итә торган муниципаль хокукый актны гавами тыңлауларда карауга керткән очракта);
- №2 кушымта нигезендә гражданнарның инициатив төркеме Исемлеге ;
- инициативалы төркем төзү турында карар кабул ителгән җыелыш беркетмәсе.;
- гражданнарның инициатив төркемен булдыру турында Карар кабул ителгән җыелыш беркетмәсе;
- инициатив төркемнең вәкаләтле вәкиле тарафыннан имзаланган, инициатив төркем тарафыннан тапшырылган документлар исемлеге, шулай ук муниципаль хокукый акт проектының нотыкчысы күрсәтелгән (муниципаль хокукый акт проектын гавами тыңлауларда карауга керткән очракта) озату хаты.
Гариза һәм беркетмәгә рәислек итүче (гражданнарның инициатив төркеме вәкиле) һәм инициатив төркем җыелышы секретаре тарафыннан имза салынырга тиеш.
2.2. Әгәр Советыка әлеге статьяның 2.1 пунктчасындагы барлык документлар бер үк вакытта тәкъдим ителсә гариза бирелгән дип санала.
2.3. Советка гариза һәм аңа кушып бирелә торган документлар кергән көннән алып 30 көн эчендә, инициатив төркем ачык тыңлаулар үткәрү инициативасын хуплаучы (әлеге Нигезләмәнең 3 нче кушымтасы нигезендә), Татарстан Республикасы Чүпрәле муниципаль районында 18 яшькә җиткән һәм Татарстан Республикасы Чүпрәле муниципаль районының Яңа Элмәле авыл җирлеге территориясендә кимендә 15 даими яшәүчеләрнең имзалары җыелырга һәм тапшырылырга тиеш.
Имзалар советка ачык тыңлаулар үткәрү турында инициативаны тәкъдим итү турында гариза биргән көннән соң килүче көннән җыелырга мөмкин. Кулга язылмаган ысул белән яки карандаш белән мәгълүматны язылу кәгазенә кертү рөхсәт ителми. Гражданнар турында тиешле белешмәләрдә һәм аларны язылу кәгазенә һәм таныклык язуына кертү даталарында төзәтмәләр гражданнар һәм имза җыючылар тарафыннан әйтелгән булырга тиеш.
2.4. Совет эшче төркем төзи һәм язылу кәгазьләрен биргән көннән алып 10 көн эчендә тапшырыла торган белешмәләргә тикшерү үткәрә.
Имзаларны һәм язылу кәгазьләрендәге мәгълүматларны тикшерү нәтиҗәләре буенча имза гамәлдә яки гамәлдә түгел дип танылырга мөмкин. Имза гамәлдә, әгәр әлеге Нигезләмә нигезендә аның гамәлдә түгеллеге билгеләнмәгән булса.
Имзалар җыю һәм (яки) кул кую кәгазен рәсмиләштерү тәртибен бозып җыелган имзалар дөрес түгел дип түбәндәге очракта таныла:
1) имзалар җыю чорыннан тыш җыелган имзалар;
2) Татарстан Республикасы Чүпрәле муниципаль районы Яңа Элмәле авыл җирлеге территориясендә 18 яше тулмаган һәм даими яшәүче затларның имзалары;
3) кул кую кәгазенә үз имзасын үз кулы белән кертү датасын күрсәтмичә гражданнар имзалары;
4) имзалар, алар турында белешмәләр карандаш белән куелса, кулдан язылмаган булса;
5) гражданнар турында тиешле белешмәләрдә һәм аларны язылу кәгазенә кертү даталарында төзәтмәләр белән имзалар, әгәр бу төзәтмәләр гражданнар, имза җыючылар тарафыннан махсус әйтелмәгән булса,;
6) әлеге Нигезләмәгә 3 нче кушымта таләпләренә туры килми торган имза кәгазендәге барлык имзалар.
Тикшерү нәтиҗәләре имза кую кәгазьләрен тикшерү беркетмәсе белән рәсмиләштерелә (№4 кушымта).
2.5. Советның чираттагы утырышында, подписка кәгазьләре килгән көннән 15 көн эчендә, гавами тыңлаулар билгеләү турында я гавами тыңлаулар билгеләү турында гаризаны кире кагу турында Карар кабул ител.:
1) гавами тыңлауларга чыгарыла торган мәсьәләләр, әлеге Нигезләмәнең 3 статьясында каралган очраклардан тыш, җирле үзидарә органнары компетенциясенә керми.
2) тәкъдим ителгән гамәлдәге имзалар саны халык алдында тыңлаулар үткәрү турындагы инициативаны күрсәтү өчен җитәрлек түгел.
2.6. Ачык тыңлаулар билгеләү турындагы гаризаны кире кагу, баш тарткан җитешсезлекләрне бетерү шарты белән, гавами тыңлаулар билгеләү өчен инициатив төркем тарафыннан документларны кабат кертү өчен киртә түгел.
2.7. Ачык тыңлауларны билгеләү турындагы мәсьәлә Совет Регламенты нигезендә карала.
2.8. Ачык тыңлаулар билгеләү турында гариза кире кагылган очракта, Совет эш көннәрендә исәпләнә торган 5 көнлек срокта гражданнарның инициатив төркеме вәкаләтле вәкиле адресына язмача дәлилләнгән хәбәрнамә җибәрә.
3. Совет, башлык, гавами тыңлауларны билгеләгәндә, тыңлаулар уздыру вакыты, вакыты һәм урыны, оештыру комитеты составы, тәкъдимнәрне исәпкә алу һәм муниципаль хокукый акт проекты турында фикер алышуда гражданнарның катнашуы тәртибе турында гавами тыңлауларга чыгарылучы тиешле муниципаль актлар кабул итә.
Ачык тыңлауларны үткәрү датасы-гавами тыңлаулар билгеләү турында муниципаль хокукый акт кабул ителгән көннән 30 көн эчендә билгеләнә, әгәр федераль законнарда, Уставта һәм әлеге Нигезләмәдә башкача билгеләнмәгән булса.
 Статья 6 Гавами тыңлаулар турында мәгълүмат
 
1. Татарстан Республикасы Чүпрәле муниципаль районы Яңа Элмәле авыл җирлегендә яшәүчеләргә гавами тыңлауларны билгеләп кую турында мәгълүмат гавами тыңлауларны массакүләм мәгълүмат чараларында, рәсми сайтта һәм (яисә) башка мәгълүмати системаларда халык тыңлауларын үткәрү көненә (федераль законнарда, Устав, әлеге Нигезләмәдә башкасы каралмаган булса) календарь көннәрендә исәпләнә торган мәгълүмати стендта бастырып чыгару юлы белән гамәлгә ашырыла.
1.1 Ачык тыңлауларның нәтиҗәләре массакүләм мәгълүмат чараларында, Татарстан Республикасы Чүпрәле муниципаль районы Яңа Элмәле авыл җирлегенең рәсми сайтында һәм (яки) башка мәгълүмат системаларында һәм мәгълүмат стендларында басылып чыга.
Мәгълүмати стендлар, мәгълүматтан файдаланучыларны мәгълүмат белән тәэмин итү мөмкинлеген исәпкә алып, Яхшы карала торган урыннарда җиһазландырыла.
Мәгълүмат стендларын урнаштыру эргономика таләпләре нигезендә гамәлгә ашырылырга тиеш, ул кулланучының мәгълүматны озак вакытлар уңайсыз хәлдә калдырырга мәҗбүр булуын искәртә. 
Мәгълүмати стендларны төсле бизәү эстетик таләпләргә туры килергә тиеш. Мәгълүмати стендлар А4 форматындагы карманнар белән җиһазландырылырга мөмкин, аларда мәгълүмат битләре урнаштырылган.
2.	Проект экспозициясен үткәрү мәйданчыгы, ачык тыңлауларда яки җәмәгать фикер алышуларында каралырга тиеш, шулай ук проект экспозициясенә килүчеләргә консультация бирү вакыты, килештерү буенча гавами тыңлаулар яисә җәмәгать фикер алышулары үткәрү турында хәбәр итүгә кертелә.
Экспозиция эше чорында килүчеләр өчен консультацияләр оештырыла, проект турында басма мәгълүмати материаллар таратыла. Экспозициягә килүчеләр, экспозициягә килүчеләрне исәпкә алу һәм тәкъдимнәр, искәрмәләр язу өчен, фикер алышына торган проектка, мәсьәләгә язма рәвештә тиешле китапка (журнал) үз тәкъдимнәрен, искәрмәләрен кертергә хокуклы.
Проект экспозицияләрендә тәкъдим ителә:
- проект; 
- проектка аңлатма язуы;
- Россия Федерациясе законнары һәм башка норматив хокукый актлары, Татарстан Республикасы законнары һәм башка норматив хокукый актлары нигезендә алынган килешүләрнең күчермәләре;
- массакүләм мәгълүмат чараларының ял көннәре күрсәткечләрен күрсәтеп, проект буенча гавами тыңлаулар яки иҗтимагый фикер алышулар үткәрү турында мәгълүмат хәбәрен бастырып чыгару күчермәсе;
- проектны әзерләүне (эшләүне) оештыручы шундый материалларны биргән очракта, гражданнарга фикер алышына торган проект буенча мәгълүмат бирү максатларында бүтән мәгълүмати һәм демонстрацион материаллар.

 Глава 3. ГАВАМИ ТЫҢЛАУЛАРГА ӘЗЕРЛЕК ҺӘМ ҮТКӘРҮ

Статья 7. Халык тыңлауларын әзерләү һәм үткәрү
 
1. Ачык тыңлаулар муниципаль берәмлек халкы өчен уңайлы вакытта үткәрелә (эш көннәре буенча 11.00 сәгатьтән 18.00 сәгатькә кадәр ачык тыңлаулар үткәрергә тәкъдим ителә). Оештыру комитеты тыңлауларда катнашырга теләүчеләргә тыңлаулар үткәрелә торган бинага киртәләрсез керү мөмкинлеген тәэмин итәргә бурычлы.
Ачык тыңлаулар уздырылган көнне оештыру комитеты ачык тыңлауларда катнашучыларны теркәүне оештыра.
2. Ачык тыңлауларда оештыру комитеты рәисе рәислек итә. Рәислек итүче ачык тыңлауларны ача, гавами тыңлауларның мәсьәләләрен (мәсьәләләрен), тыңлауларны үткәрү тәртибе буенча тәкъдимнәрне игълан итә, үзен, секретарен һәм экспертларын тәкъдим итә, тыңлауларны үткәрү инициаторларын күрсәтә. Оештыру комитеты секретаре ачык тыңлаулар беркетмәсен алып бара.
3. Рәислек итүче фикер алышу үткәрелә торган мәсьәләне игълан итә һәм гавами тыңлауларны уздыру инициаторлары тарафыннан вәкаләтле затка, экспертларга, шулай ук гавами тыңлауларда катнашучыларга сүз бирә. Чыгышларның чираты оештыру комитеты теркәгән гаризалар бирү чираты белән билгеләнә.
4. Тыңлауларда катнашучылар, шул исәптән экспертлар, үз тәкъдимнәрен төшерергә һәм (яки) гавами тыңлауларда катнашучылар күрсәткән тәкъдимнәргә кушылырга хокуклы.
Фикер алышу нәтиҗәләре буенча, гавами тыңлауларда катнашучылар тарафыннан төшерелгән тәкъдимнәр һәм рекомендацияләрдән тыш, җирле әһәмияттәге мәсьәләләрне (мәсьәләләрне) хәл итү буенча бердәм тәкъдимнәр һәм рекомендацияләр исемлеге төзелә.
5. Йомгаклау документын төзегәннән соң рәислек итүче тәкъдимнәр һәм рекомендацияләр белән җирле әһәмияттәге мәсьәләне (мәсьәләләрне) хәл итүнең йомгаклау вариантын тавышка куя. Ачык тыңлаулардагы карарлар ачык тавыш бирү юлы белән тыңлауларда катнашучылар саныннан күпчелек тавыш белән кабул ителә. Тыңлауларда катнашкан һәр кеше бер тавышка ия,ул җирле әһәмияттәге мәсьәләне хәл иткән өчен бирә, аңа каршы яки тавыш бирүдән тыела. Тавыш бирү нәтиҗәләре беркетмәгә кертелә. Беркетмәгә ачык тыңлауларның рәисе һәм сәркатибе кул куя.
6. Ачык тыңлаулар беркетмәсе нигезендә, эш көннәрендә исәпләнә торган 3 көнлек срокта, гавами тыңлаулар уздырылган көннән соң, гавами тыңлаулар нәтиҗәләре турында бәяләмә төзелә (6 нчы кушымта), анда күрсәтелә:
1) ачык тыңлауларга чыгарыла торган мәсьәлә (сораулар);
2) ачык тыңлаулар үткәрү инициаторы;
3) гавами тыңлауларны билгеләп кую турында хокукый актның датасы, номеры һәм атамасы, шулай ук аны бастырып чыгару (халыкка җиткерү)датасы;
4) ачык тыңлауларны үткәрү датасы, вакыты һәм урыны;
5) ачык тыңлаулар үткәргән оештыру комитеты;
6) ачык тыңлауларда катнашучылар, шул исәптән чыгыш ясау хокукына ия булучылар турында мәгълүмат;
7) гавами тыңлауларда катнашучылар тарафыннан төшерелгән тәкъдимнәр һәм рекомендацияләрдән тыш, җирле әһәмияттәге мәсьәләне (мәсьәләләрне) хәл итү буенча тәкъдимнәр һәм рекомендацияләрнең бердәм исемлеге;
8) җирле әһәмияттәге мәсьәләне хәл итүнең йомгаклау варианты;
9) ачык тыңлауларда катнашучыларның тавыш бирү нәтиҗәләре. 
7. Ачык тыңлаулар нәтиҗәләре турында бәяләмә оештыру комитеты рәисе һәм Секретаре тарафыннан имзалана һәм гавами тыңлаулар уздырылган көннән алып, эш көннәрендә исәпләп чыгарылырга (халыкка җиткерелергә) 3 көнлек срокта бастырылырга (халыкка җиткерелергә) тиеш.
8. Ачык тыңлаулар нәтиҗәләре турында бәяләмә гавами тыңлауларга чыгарылган мәсьәләләр буенча карар кабул итү өчен җаваплы җирле үзидарә органы тарафыннан мәҗбүри каралырга тиеш. Карау нәтиҗәләре мәҗбүри тәртиптә гавами тыңлаулар инициаторларына, җирле үзидарәнең вәкаләтле органы тарафыннан ачык тыңлаулар нәтиҗәләре турында бәяләмәне караган көннән алып, 3 көнлек срокта бастырып чыгару (халыкка җиткерү) юлы белән муниципаль берәмлек халкына кадәр җиткерелә.
9. Ачык тыңлаулар нәтиҗәләре турында бәяләмә, законнарда билгеләнгән очраклардан тыш, тәкъдим итү характерына ия
 
Бүлек 4. МУНИЦИПАЛЬ БЕРӘМЛЕК УСТАВЫ ПРОЕКТЫ, ҖИРЛЕ БЮДЖЕТ ПРОЕКТЫНА, АНЫҢ ҮТӘЛЕШЕ ТУРЫНДАГЫ ХИСАПКА ҮЗГӘРЕШЛӘР КЕРТҮ ТУРЫНДА СОВЕТ КАРАРЫ ПРОЕКТЫ, МУНИЦИПАЛЬ БЕРӘМЛЕКНЕ ҮЗГӘРТЕП КОРУ ТУРЫНДАГЫ МӘСЬӘЛӘ, МУНИЦИПАЛЬ БЕРӘМЛЕКЛӘРНЕҢ ГЕНЕРАЛЬ ПЛАННАРЫ ПРОЕКТЛАРЫ БУЕНЧА ГАВАМИ ТЫҢЛАУЛАР ОЕШТЫРУ ҺӘМ УЗДЫРУ ҮЗЕНЧӘЛЕКЛӘРЕ
  Статья 8. Татарстан Республикасы Чүпрәле муниципаль районы Яңа Элмәле авыл җирлеге Уставы проектын һәм уставка үзгәрешләр кертү турында Совет карары проектын гавами тыңлауларда карау үзенчәлекләре
1. Устав проекты һәм уставка үзгәрешләр һәм өстәмәләр кертү турында Совет карары проекты, "Россия Федерациясендә җирле үзидарә оештыруның гомуми принциплары турында" 2003 елның 6 октябрендәге 131-ФЗ номерлы Федераль законда һәм Уставта каралган үзенчәлекләрне исәпкә алып, гавами тыңлауларда карала.
2. Устав проекты һәм уставка үзгәрешләр һәм өстәмәләр кертү турында Совет карары проекты Совет тарафыннан аны кабул итү турындагы мәсьәләне караганчы 30 көннән дә соңга калмыйча рәсми бастырып чыгарылырга (халыкка җиткерелергә) тиеш. Бер үк вакытта күрсәтелгән проект буенча тәкъдимнәрне исәпкә алу тәртибе, гражданнарның аны тикшерүдә катнашу тәртибе, шулай ук проект буенча гавами тыңлаулар билгеләү турында Совет карары басыла.
Уставка үзгәрешләр һәм өстәмәләр кертү турында Совет карары проекты буенча тәкъдимнәрне рәсми бастырып чыгару (халыкка җиткерү), шулай ук уставка Уставны әлеге норматив хокукый актларга туры китерү максатларында Россия Федерациясе Конституциясе, федераль законнар, Татарстан Республикасы Конституциясе, Татарстан Республикасы законнары нигезләмәләрен төгәл яңадан күрсәтү формасына үзгәрешләр кертелгән очракта, гражданнарның аның фикер алышуында катнашу тәртибе таләп ителми.
3. Устав проекты яки Советның Уставка үзгәрешләр һәм өстәмәләр кертү турындагы карары проекты буенча ачык тыңлаулар уставта билгеләнгән срокларда, әмма күрсәтелгән проектлар бастырылганнан соң 10 көннән дә соңга калмыйча үткәрелә.
4. Устав проекты яисә муниципаль берәмлек Уставына үзгәрешләр һәм өстәмәләр кертү турында муниципаль хокукый акт проекты буенча гавами тыңлаулар уздыру буенча вәкаләтле орган-оештыру комитеты.
           
 Статья 9. Җирле бюджет проектын һәм аның үтәлеше турындагы хисапны гавами тыңлауларда карау үзенчәлекләре

1. Җирле бюджет проекты һәм аның үтәлеше турында еллык хисап, Россия Федерациясе Бюджет кодексында , башка федераль законнарда, Уставта каралган үзенчәлекләрне исәпкә алып, гавами тыңлауларда карала.
2. Җирле бюджет проекты һәм җирле бюджет үтәлеше турындагы хисап буенча гавами тыңлаулар үткәрүне гамәлгә ашыручы орган-оештыру комитеты.
Җирле бюджет проекты һәм җирле бюджет үтәлеше турындагы хисап буенча гавами тыңлаулар билгеләү турында Карар кабул итүче орган булып муниципаль берәмлекнең вәкиллекле органы тора. 
3. Җирле бюджет проекты, җирле бюджет үтәлеше турындагы хисап буенча гавами тыңлаулар билгеләү турындагы карарлар алар кабул ителгәннән соң 10 көн эчендә басылып чыгарга тиеш.
4. Җирле бюджет проекты, җирле бюджет үтәлеше турындагы хисап буенча гавами тыңлаулар җирле бюджет проекты (җирле бюджет үтәлеше турындагы хисап) басылып чыкканнан соң 15 календарь көннән дә соңга калмыйча уздырыла.

Статья 10. Муниципаль берәмлекнең социаль-икътисадый үсеше стратегиясе проектын гавами тыңлауларда карау үзенчәлекләре

Муниципаль берәмлекнең социаль-икътисадый үсеше стратегиясе проектларына кагылышлы мәсьәләләр "Россия Федерациясендә җирле үзидарә оештыруның гомуми принциплары турында" 2003 елның 6 октябрендәге 131-ФЗ номерлы Федераль законда, "Россия Федерациясендә стратегик планлаштыру турында"2014 елның 28 июнендәге 172-ФЗ номерлы Федераль законда каралган үзенчәлекләрне исәпкә алып , гавами тыңлауларга чыгарыла.

         Статья 11. Муниципаль берәмлекне үзгәртеп кору турындагы мәсьәләне гавами тыңлауларда карау үзенчәлекләре 

        1. Муниципаль берәмлекне үзгәртеп кору турындагы мәсьәлә буенча гавами тыңлаулар, күрсәтелгән Федераль законның 13 статьясындагы 5 өлешеннән тыш, "Россия Федерациясендә җирле үзидарә оештыруның гомуми принциплары турында" 2003 елның 6 октябрендәге 131-ФЗ номерлы Федераль законның 13 статьясында каралган очракларда үткәрелә.
       2. Муниципаль берәмлекне үзгәртеп кору турындагы мәсьәлә буенча гавами тыңлаулар уздыру буенча вәкаләтле орган-оештыру комитеты.

  Статья 12. Муниципаль берәмлекләрнең территориаль планлаштыру документлары проектлары буенча иҗтимагый фикер алышуларда, гавами тыңлауларда мәсьәләләрне карау үзенчәлекләре

Генераль планнар, җирдән файдалану һәм төзелеш кагыйдәләре проектлары, территорияне планлаштыру проектлары, территорияләрне межалау проектлары, территорияләрне төзекләндерү кагыйдәләре проектлары, күрсәтелгән расланган документларның берсенә үзгәрешләр кертүне күздә тоткан проектлар, җир кишәрлеген яки капиталь төзелеш объектын шартлы рәвештә рөхсәт ителгән файдалануга рөхсәт бирү турындагы карарлар проектлары, капиталь төзелеш объектларын рөхсәт ителгән төзелешнең, үзгәртеп коруның иң чик параметрларыннан читләштерүгә рөхсәт бирү турындагы карарлар проектлары, җир кишәрлегеннән һәм капиталь төзелеш объектларыннан рөхсәт ителгән файдалануның бер төрен үзгәртү мәсьәләләре, җирдән файдалану һәм төзелеш. 
Җирлекләрнең генераль планнары, шәһәр округларының генераль планнары проектлары буенча җәмәгатьчелек фикер алышуларын, ачык тыңлауларын оештыру һәм үткәрү үзенчәлекләре Россия Федерациясе Шәһәр төзелеше кодексының 28 статьясында китерелгән . 
Җирлекләрнең генераль планнары, шәһәр округларының генераль планнары проектлары һәм җирлекләрнең генераль планнарына, шәһәр округларының генераль планнарына үзгәрешләр кертүне күздә тоткан проектлар (алга таба - иҗтимагый фикер алышулар яки гавами тыңлаулар) буенча җәмәгать тыңлаулары яисә гавами тыңлаулар муниципаль берәмлекнең һәр торак пунктында үткәрелә.
Җәмәгать фикер алышуларында яки гавами тыңлауларда катнашучыларны җәмәгать фикер алышуларында яки гавами тыңлауларда катнашу өчен тигез мөмкинлекләр белән тәэмин итү максатларында җәмәгатьчелек фикер алышуларын яисә гавами тыңлауларын үткәргәндә торак пункт территориясе бер өлешкә бүленергә мөмкин.
Җәмәгать фикер алышуларын яисә гавами тыңлаулар нәтиҗәләре турында бәяләмә бастырылган көнгә кадәр муниципаль берәмлек уставы һәм (яисә) муниципаль берәмлекнең вәкиллекле органының норматив хокукый акты белән билгеләнә һәм бер айдан кимрәк һәм өч айдан да артмаска тиеш.
     Яңа Элмәле  авыл җирлеге башлыгы, иҗтимагый фикер алышуларның яки ачык тыңлауларның нәтиҗәләре турында бәяләмәне исәпкә алып, карар кабул итә:
1. генераль план проекты белән килешү һәм аны муниципаль берәмлекнең вәкиллекле органына җибәрү турында.;
2) генераль план проектын кире кагу һәм аны эшләп бетерүгә җибәрү турында.

Татарстан Республикасы Чүпрәле муниципаль районы Яңа Элмәле авыл җирлегендә ачык тыңлаулар оештыру һәм үткәрү тәртибе турында нигезләмәгә 1 нче Кушымта

         АЧЫК ТЫҢЛАУЛАР БИЛГЕЛӘҮ ТУРЫНДА ГАРИЗА
50 кешедән торган инициатив төркем Татарстан Республикасы Чүпрәле муниципаль районы Яңа Элмәле авыл җирлеге халкы инициативасы буенча халык алдында түбәндәге сораулар буенча  ачык тыңлаулар уздырырга тәкъдим итә:     ____________________________________________________
Ачык тыңлаулар үткәрү кирәклеген нигезләү:     __________________
     ___________________________________________________________
     ___________________________________________________________

     Кушымта (фактта тапшырыла торган документлар күрсәтелә):
 1)муниципаль хокукый акт проекты (кертелгән очракта);
 2) аңлатма язуы;
 3)финанс-икътисадый нигезләү (муниципаль хокукый акт кертелгән очракта, аны гамәлгә ашыру өстәмә матди һәм башка чыгымнар таләп итә);
 4) гражданнарның инициатив төркеме Исемлеге;
 5) җыелыш беркетмәсе, анда төзү турында Карар кабул ителде
 гражданнарның инициатив төркеме;
 6) хат. 
гражданнарның инициатив төркеме 
вәкаләтле вәкиле______________ ______________
                                                       (подпись) (Ф.И.О.) 
гражданнарның инициатив төркеме 
секретаре ____________ ______________
                                                           (подпись) (Ф.И.О.) 

Татарстан Республикасы Чүпрәле муниципаль районы Яңа Элмәле авыл җирлегендә ачык тыңлаулар оештыру һәм үткәрү тәртибе турында нигезләмәгә 2 нче Кушымта

  

 ИНИЦИАТИВ ТӨРКЕМ ӘГЪЗАЛАРЫ ИСЕМЛЕГЕ
  
N
п/п	Фамилиясе, исеме, атасының исеме һәм туган елы (18 яшендә-туу көне һәм ае)	Яшәү адресы
(паспорт нигезендә яшәү)	Паспорт мәгълүматлары (сериясе, шәхесне раслаучы документ номеры, кем һәм кайчан бирелгән.	имза	

					

 
     гражданнарның инициатив төркеме 
вәкаләтле вәкиле______________ ______________
                                                       (подпись) (Ф.И.О.) 

Татарстан Республикасы Чүпрәле муниципаль районы Яңа Элмәле авыл җирлегендә ачык тыңлаулар оештыру һәм үткәрү тәртибе турында нигезләмәгә 3нче Кушымта

 ХАЛЫК ТЫҢЛАУЛАРЫНЫҢ ЯЗЫЛУ БИТЕ
 
     По вопросу: "___________________________________________________________
          ___________________________________________________________"
 Без, түбәнрәк язылучылар, Татарстан Республикасы Чүпрәле муниципаль районы Яңа Элмәле авыл җирлегенең халык инициативасы буенча ачык тыңлаулар үткәрүне хуплыйбыз:
     "___________________________________________________________
        ___________________________________________________________
     _______________________________________________________________" 
  
N
п/п	Фамилиясе, исеме, атасының исеме һәм туган елы	18 яшьтәгеләргә туган елы (өстәмә -көне һәм туган ай)	Яшәү адресы
(паспорт нигезендә яшәү)	Паспорт мәгълүматлары (сериясе, шәхесне раслаучы документ номеры, кем һәм кайчан бирелгән.	Имза һәм дата	

 
Язылу кәгазе таныклыйм:
     __________________________________________________________
     ___________________________________________________________
(фамилия, имя, отчество, серия, номер и дата выдачи паспорта или документа, заменяющего паспорт гражданина, с указанием наименования или кода выдавшего его органа, адрес места жительства лица, собиравшего подписи, его подпись и дата ее внесения).

     гражданнарның инициатив төркеме 
вәкаләтле вәкиле ______________ ______________
                                                                (подпись) (Ф.И.О.) 

Татарстан Республикасы Чүпрәле муниципаль районы Яңа Элмәле авыл җирлегендә ачык тыңлаулар оештыру һәм үткәрү тәртибе турында нигезләмәгә 4нче Кушымта

  
 ХАЛЫК ТЫҢЛАУЛАРЫНЫҢ ЯЗЫЛУ БИТЛӘРЕН ТИКШЕРҮ БЕРКЕТМӘСЕ 
     Түбәндәге сорау буенча: "___________________________________________________________
     ___________________________________________________________".
Татарстан Республикасы Чүпрәле муниципаль районы Яңа Элмәле авыл җирлеге Советына тәкъдим ителгән гражданнар саны, ачык тыңлаулар үткәрү инициативасын хуплаучы гражданнар саны__________________________. 
 
     Сайлаучылар имзалары тикшерелде___________, алар арасыннан 
 гамәлдә түгел ________________ түбәндәге сәбәпләр буенча:
 ___________________________________________________________;
     ___________________________________________________________.
 
     Гамәлдә булмаган имзалар саны - ____________________________.
 
Советка фактта тәкъдим ителгәннәрдән гамәлдә булган имзаларның гомуми саны  ______________. 
 
     Эшче төркем җитәкчесе ________________ ___________ 
                                                                (подпись) (Ф.И.О.)

          Эшче төркем  әгъзалары_____________________ __________________
                                                              (подпись) (Ф.И.О.)
                                           _______________ _____________
                                                        (подпись) (Ф.И.О.)
     ________________________
     (дата, время) 
 
Гражданнарның инициатив төркеме 
вәкаләтле вәкиле______________ ______________
                                                       (подпись) (Ф.И.О.) 
Гражданнарның инициатив төркеме 
секретаре ____________ ______________
                                                              (подпись) (Ф.И.О.) 
   
Татарстан Республикасы Чүпрәле муниципаль районы Яңа Элмәле авыл җирлегендә ачык тыңлаулар оештыру һәм үткәрү тәртибе турында нигезләмәгә 5нче Кушымта

ГАВАМИ ТЫҢЛАУЛАР БЕРКЕТМӘСЕ
     "____" _________ 20__ г. N _____
 
     с.___________ 
 
     Публичные слушания по инициативе:________________________________
 назначены ___________________________________ от ____________ N _____
                      (муниципальный правовой акт)
     ___________________________________________________________
                         (наименование муниципального правового акта)
басылган (обнародованным): ___________________________________
 Түбәндәге адрес бенча уздырылган:  ___________________________________
__________________________________
(дата проведения) 
 
    Оештыру комитеты:________________________________________________
 
     Катнаштылар: _____________________________________________________
 
     Рәислек итүче : ________________________________________________
 
     Секретарь: ____________________________________________________________
 
     Экспертлар: ____________________________________________________________ 
Участники публичных слушаний: (количество зарегистрированных участников)
     ___________________________________________________________

     Участники, выступающие на публичных слушаниях: ___________________________________________________________
(Ф.И.О.)
Слушали:
1.___________________________________________________________
(Ф.И.О.)
2. ___________________________________________________________
(Ф.И.О.)
3. ___________________________________________________________
(Ф.И.О.)

     Телдән һәм язма рәвештә кертелгән тәкъдимнәр һәм тәкъдимнәр саны _____________________, шул исәптән: 
  
N
п/п	Тәкъдимнәр, күрсәтмәләр	Тәкъдим кертүче	

			

 
          Рәислек итүче _____________ _______________________
     (подпись) (Ф.И.О)

     Секретарь ______________________ _______________________
     (подпись) (Ф.И.О)

Татарстан Республикасы Чүпрәле муниципаль районы Яңа Элмәле авыл җирлегендә ачык тыңлаулар оештыру һәм үткәрү тәртибе турында нигезләмәгә 6 нчы Кушымта

 АЧЫК ТЫҢЛАУЛАР НӘТИҖӘЛӘРЕ ТУРЫНДА БӘЯЛӘМӘ

     "___" _________ 20__ г.                            _______________ авылы 

_______________________________ инициативасы белән
Билгеләнгән: 
(муниципальный правовой акт)
от _____N _____ __________________________________________________
                      (наименование муниципального правового акта)
Халыкка җиткерелгән:_________________________________
Түбәндәге адрес бенча уздырылган:___________________________________ _______________________________
     (дата проведения)

     Ачык тыңлауларга чыгарыла торган сорау (сораулар) _______________________________
     Ачык тыңлаулар үткәрү инициаторы _______________________________________

     Халык тыңлауларын үткәрү датасы, вакыты һәм урыны _______________________________
     Халык тыңлауларын үткәрү датасы, вакыты һәм урыны ____________________________________________________________________
Ачык тыңлауларда катнашучылар, шул исәптән чыгыш ясау хокукына ия булучылар турында мәгълүмат ________________________________________________________
  
Гавами тыңлауларга чыгарылган җирле әһәмияттәге мәсьәләләрне (мәсьәләләрне) хәл итү буенча тәкъдимнәр һәм рекомендацияләрнең бердәм исемлеге:
Фикер алышуга чыгарылган сораулар	Экспертлар, катнашучылар тәкъдимнәре, күрсәтмәләре	күрсәтмәләр(тәкъдимнәр) кертелде (хупланды) 	Искәрмә	
N
п/п	Сорауның формулировкасы яки проект исеме	N
п/п	тәкъдимннең тексты	Экспертларның (катнашучыны)		
1		1.1.				
		1.2				
2		2.1				
		2.2				
3		3.1.				
		3.2.				

Җирле әһәмияттәге мәсьәләне хәл итүнең йомгаклау варианты:__

Ачык тыңлауларда катнашучыларның тавыш бирү нәтиҗәләре: 

әйе _____________________ (кеше)

юк_________________ (кеше)

   тоткарланган___________ (кеше)

     Оештыру комитеты рәисе _____________________________

 Оештыру комитеты секретаре ______________________________